Veluwe in de voortuin

In dit artikel:

Nick Vledder, actief lid van de Vereniging voor Landschap en Milieu Hattem (VLMH) en bekend vogel- en natuurliefhebber, zet zijn kleine voortuin in Hattem (ongeveer 5 x 5 m aan de Hilsdijk) bewust in als stukje Veluwse natuur. In samenwerking met Natuur en Milieu Gelderland maakt de VLMH deel uit van het project Veluwetuinen: tuinen inrichten met streekeigen planten om bijen, vlinders en andere soorten van de Veluwe richting de stad te laten trekken en zo de lokale biodiversiteit te vergroten.

Zo’n vier à vijf jaar geleden sloopte Vledder de oorspronkelijke exotische beplanting en gaf de tuin een natuurlijke opzet. Hij ontdekte via historische kaarten (1827, 1849) en een luchtfoto uit 1975 dat het perceel vroeger aan broeklanden grensde en in verlengde ligt van het oude Hattemer Holt. Die landschapshistorie leidde tot gerichte beplantingskeuzes: soorten die passen bij graslanden en bosranden, zoals boterbloem, pinksterbloem, brunel, sporkehout en vooral sleedoorn — essentieel voor de zeldzame sleedoornpage, die haar eitjes uitsluitend op sleedoorn afgeeft.

Vledder benadrukt dat niet alleen de soort telt maar ook de herkomst van het plantmateriaal. Nadat hij aanvankelijk planten met onbekende oorsprong had gebruikt, verving hij die door autochtone, streekeigen exemplaren zodat fenologie en levenscycli van insecten en planten beter op elkaar aansluiten. De natuur hielp mee: een gaai plantte spontaan een zomereik, die Vledder heeft behouden en in de opbouw van struik naar boom geïntegreerd.

De effecten lieten niet lang op zich wachten: bestuivers en vlinders vestigden zich snel. Jaarlijks legt de sleedoornpage eieren, en soorten als boomblauwtje, icarusblauwtje, koevinkje en de grote weerschijnvlinder zijn inmiddels waargenomen, naast talloze zweefvliegen. Voor Vledder bewijst zijn kleine voortuin dat ook beperkte oppervlaktes waardevolle stapstenen kunnen vormen in een netwerk van groene verbindingen tussen Veluwe en IJsselriviergebied.

De tuin is voor hem geen eindpunt maar een doorlopend experiment waarbij kennis van het lokale landschap leidend is. Wie wil meedoen of meer wil weten over Veluwetuinen kan contact opnemen met de organisatie via veluwetuinen@landschapenmilieuhattem.nl.