Commissie kritisch op gang van zaken Hoenwaardseweg 17

In dit artikel:

Op 1 juni beslist de gemeenteraad van Hattem over een omgevingsvergunning voor het perceel Hoenwaardseweg 17. De zaak werd al in een commissievergadering besproken; het gaat om het legaliseren van afwijkingen die zijn ontstaan bij de realisatie van een in 2024 gebouwde stal op een agrarisch bedrijf in de Hoenwaard. Belangrijke randvoorwaarde is dat voor het project bovendien een Natura 2000‑vergunning nodig is, die volgens provincie Gelderland en de omgevingsdienst uiterlijk 1 januari 2030 binnen moet zijn. Zonder die natuurvergunning loopt het project het risico na 2030 niet meer te mogen doorgaan.

Achtergrond: in 2020 was voor een nieuwe stal een vergunning verleend en er werd bij bouw uitgegaan van een beperkte uitbreiding van bedrijfsbebouwing (ongeveer 7%). In 2024 werd de stal gerealiseerd, maar bij controle bleek in 2025 dat de uitvoering op meerdere punten afweek van de verleende vergunning en het geldende omgevingsplan. Zo staat de stal elders dan toegestaan — deels doordat een zogenoemd kalverstrand is aangelegd — en zijn in hetzelfde gebouw een brasserie en een ontvangstruimte gerealiseerd. Die nevenfuncties passen volgens de gemeente niet binnen het huidige bestemmingsplan voor het uiterwaardengebied. Daarnaast is voor het opgehoogde deel bij het kalverstrand ook een omgevingsvergunning vereist. Uit nadere berekening bleek bovendien dat er circa 14 procent meer bebouwing is gerealiseerd dan conform omgevingsplan is toegestaan; de eerdere berekening van de gemeente in 2020 was onjuist.

Omdat het plan niet binnen het tijdelijke deel van het omgevingsplan “Buitengebied Uiterwaarden” past, is de initiatiefnemer via de Omgevingswet een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) gestart om de situatie achteraf te legaliseren. Het college adviseert de raad positief te zijn: het plan zou passen binnen de Omgevingsvisie Hattem waarin behoud van het cultuurlandschap van de Hoenwaard wordt gecombineerd met ruimte voor landbouw, natuur en recreatie. De brasserie en ontvangstruimte worden gezien als ondergeschikte nevenactiviteiten die bijdragen aan een toekomstbestendige bedrijfsvoering. Als compensatie wordt een naastgelegen stierenstal gesloopt en in kleinere vorm herbouwd. Financieel vreest het college geen kosten voor de gemeente omdat leges en eventuele schaderegelingen via anterieure overeenkomst op de initiatiefnemers verhaald worden. De VVD onthield zich tijdens de commissievergadering van deelname aan het debat vanwege een mogelijke belangenverstrengeling: een initiatiefnemer stond op de VVD‑kandidatenlijst.

In de commissie klonken veel klachten over het proces. Raadspartijen uitten zorgen over hoe bouwen mogelijk was terwijl later bleek dat vergunningen niet volledig in orde waren, en over de precedentwerking wanneer achteraf legalisatie mogelijk lijkt. Meerdere fracties maakten duidelijk ondernemersperspectief belangrijk te vinden, maar benadrukten tegelijk dat procedures en controle beter moeten. Kritische punten uit de discussie betroffen onder meer stikstofberekeningen, verkeersdrukte en de impact van horecavoorzieningen op het Natura 2000‑gebied. Enkele raadsleden vroegen zich af waarom geen bouwstop was ingesteld toen afwijkingen werden ontdekt en of de BOPA‑route wel de juiste procedure is geweest in plaats van een uitgebreide omgevingsplanwijziging met zienswijzen.

Wethouder Koen Castelein zette het dossier in het kader van perspectief voor ondernemers in een gebied waarvoor ooit het traject Hoenwaard 2030 liep; dat project stagneerde nadat de provincie in 2025 stopte met deelname. Hij benadrukte dat er geen toezeggingen aan de ondernemer zijn gedaan, dat Rijkswaterstaat en provincie geen belemmeringen signaleren en dat het college geen precedentwerking verwacht omdat het beleidskader niet verandert.

Als de raad instemt, kan de aangepaste vergunning meteen in werking treden en mogen de stal, brasserie, ontvangstruimte en de ophoging bij het kalverstrand worden gebruikt zoals in de aanvraag beschreven — mits voor de effecten op Natura 2000 uiteindelijk tijdig een natuurvergunning wordt verleend.